internet & eetstoornissen

Datum: 14/12/06 – 14u00
Promotor: Niels Hendriks

Mijn onderzoeksvraag staat nu vast. Het wordt “Hoe kunnen we de zorg en nazorg van mensen met een eetstoornis blijvend ondersteunen/versterken via een online medium?” Niels kon me ook meteen helpen met bronnen voor verder onderzoek. Omdat ik het een beetje moeilijk heb om de juiste “weg” te vinden doorheen de immense berg van informatie, heeft hij me een paar opdrachtjes gegeven, zodat ik de structuur kan ontdekken. Ik ga eerst een tekst schrijven die de situatie volgens mijn idee schetst en daaruit nieuwe subvragen halen. Ik moet ook achter de echte “beleving” van een persoon met een eetstoornis komen, en daarom een boek lezen van iemand die zelf een eetstoornis ervaren heeft. Verder moet ik een keuze gaan maken tussen anorexia en boulemia, omdat het anders teveel informatie wordt. Ik moet ook eens kijken hoe zelfhulpgroepen online naar voren komen. Ik moet er rekening mee houden dat als ik mensen interview dat ik de anonimiteit behoudt en duidelijke afspraken maak over welke informatie gebruikt mag worden. Ik ga me verder nog inlezen over eetstoornissen en naar studies zoeken over zelfhulpgroepen online. Zo kan ik na de vakantie een deel van mijn “desk research” inleveren.

Datum: 14/12/06 – 15u00
Promotor: Bart Geerts

Ik moet vrij snel het deel over “de eetstoornis” op zich verwerken, omdat dat niet het uiteindelijke doel van mijn verhaal is. Als ik boeken lees en ik wil er een citaat uit gebruiken, dan moet ik de referenties/bronnen opschrijven, om nadien niet te moeten gaan terugzoeken, want dan wordt het moeilijk. Op het einde van de kerstvakantie moet ik mijn onderzoek dat ik gedaan heb doormailen. Ik zal ook contact opnemen met CLB omdat ze soms met eetstoornissen geconfronteerd worden en me er dus een duidelijker beeld vanuit de praktijk van kunnen schetsen. Ik mag niet uit het oog verliezen welke richting mijn project kan uitgaan en dit dus mee in de structuur opnemen. Ik moet erover nadenken of een blogcultuur niet meer geschikt is voor eindproject en daarom moet ik de doelgroep onderzoeken. Ik moet ook goed opletten met het gebruik van een hiërarchische structuur. Ik moet schetsen wat er vandaag de dag leeft in een community/ zelfhulpgroep. Belangrijk is ook dat ik duidelijk maak dat het een actueel thema is en waarom dat is. Dit kan ik terugkoppelen naar de politieke belangstelling dat het thema krijgt.

http://www.obesitasonline.be/
Deze zelfhulpgroep is ontstaan uit de praktijk van Dr. Griet Vander Velpen. Praatgroep “OBESITAS” is opgericht door mensen die zelf zwaarlijvig waren of zijn. Zij voelden zeer sterk aan hoe belangrijk het is om met mensen te kunnen praten die hetzelfde meemaken of meegemaakt hebben, vooral omwille van het begrip en de (h)erkenning. Weten dat je er niet alleen voor staat en dat er een uitweg is. Praatgroep “OBESITAS”vertrekt vanuit de persoonlijke ervaringen. Praatgroep “OBESITAS” wil voornamelijk het samenbrengen van mensen die zwaarlijvig waren of zijn .

1. Maandelijkse bijeenkomsten irl
2. Elkaar helpen door informatie te verschaffen en te steunen in de afvalrace
3. Vooral rond plastische operaties die te maken hebben met obesitas
4. E-cardsysteem maar niet echt “gericht” op het afvallen
5. Getuigenissen van leden over hun afvalrace
6. Nieuwspublicaties
7. Forum
8. Medisch lexicon

http://valtaf.nl/
Afslanken via het internet werkt echt! Als je meedoet met www.valtaf.nl, dan ontvang je een eigen website waar je precies kunt bijhouden wat je weegt, wat je hebt gegeten en hoeveel je nog moet afvallen om je streefgewicht te bereiken. Dankzij de steun van buddy’s die je aanmoedigen en dankzij de professionele begeleiding (betalend) van een voedingsdeskundige en diëtiste kun je met valtaf.nl succesvol en blijvend afslanken!

1. Online gewicht bijhouden
2. Afslankplan met week- en dagdoelen
3. Eetdagboek met automatische calorieberekening
4. Zeer uitgebreide calorietabel
5. Gewichtstabel
6. Automatisch berekenen van BMI
7. Sportdagboek
8. Steun van buddy’s
9. Het laatste afslanknieuws
10. Professionele begeleiding

“Een jonge atlete heeft talent en traint fanatiek. Het enige waaraan zij denkt, is hardlopen. Ze eet vrijwel niets. Waarschijnlijk denkt ze dat ze hierdoor sneller wordt. Ze valt steeds meer af, maar ziet dat zelf niet of ontkent het.”

Enkele maanden geleden las ik in de Flair een stuk over “Sportanorexia”. Na even zoeken vond ik de correcte term “Anorexia Athletica”.

Het is bekend dat eetstoornissen frequenter voorkomen bij vrouwelijke atleten dan bij niet-sportende vrouwen. Deze eetstoornis komt voornamelijk voor in sporten waarbij het lichaamsgewicht van belang is (judo, turnen, …).

Hoofdcriteria voor Anorexia Athletica zijn:

• Gewichtsverlies: 5 % onder normaal gewicht van vrouwelijke populatie met zelfde leeftijd en lengte
• Afwezigheid van ziekte of aandoening die dit gewichtsverlies kan verklaren
• Overdreven vrees om te dik te worden
• Verminderde energie-inname (< 1200 kcal/dag)

Anorexia nervosa zou kunnen veroorzaakt worden door training. Training zou de eetlust verminderen (door veranderingen in de endorfinespiegels), een verminderde energieopname veroorzaken met als gevolg vermagering. Als het lichaamsgewicht daalt, zou de motivatie voor meer training stijgen.

Verder zijn mogelijke oorzaken:

• Voor competitie snel moeten vermageren
• Persoonlijkheidsfactoren zoals hoge zelfverwachting, perfectionisme, …
• Traumatische ervaringen zoals kwetsuren, ziekte, misbruik, …
• Druk van buiten uit om het gewicht te verminderen

De gevolgen van anorexia zijn niet gering, zoals verslechtering van de botstructuur, wat een onomkeerbaar proces is. Soms leidt de eetstoornis zelfs tot de dood. Helaas komt een dergelijke situatie vaker voor dan men vermoedt. De vraag is hier of het fanatisme waarmee de atlete haar sport bedrijft, deze situatie heeft veroorzaakt.

Ik heb eens goed nagedacht over een goede onderzoeksvraag en kwam tot “Hoe kunnen we de nazorg bij patienten met een eetstoornis online en offline combineren?”. Ik hoop dat het specifiek genoeg is om mijn thesis op verder te bouwen. De afgelopen week is het heel erg druk voor school geweest en heb ik niet zoveel tijd meer gehad om aan de thesis te werken. Ik heb wel af en toe in boeken gelezen, want ik heb een grote stapel boeken van de bibliotheek waar ik wel een paar weken zoet mee ben. Als eventuele partners zou ik de volgende personen willen(gespecialiseerd in eetstoornissen):

• Dokter
• Psychiater
• Psychiatrische kliniek
• Dietiste
• CLB

Ik wil eerst wel helemaal ingeburgerd zijn in mijn onderwerp, maar de tijd dringt, dus ik ga snel contact moeten opnemen met de partners. Ik heb wel al adressen opgezocht van mensen die ik wil contacteren.

Er bestaan criteria die gebruikt worden om te bepalen wanneer je te dik bent. Zo is er het BMI of de Body Mass Index, dat aanbevolen wordt om in te schatten hoeveel lichaamsvet een persoon heeft. Door rekening te houden met de lengte is de BMI een nauwkeuriger maat van totaal lichaamsvet dan het lichaamsgewicht op zich.

Je BMI (ook wel queteletindex genoemd) wordt als volgt berekent:
BMI (kg/m) = lichaamsgewicht in kg/lengte in meter in het kwadraat

Minder dan 18: Ondergewicht
18 tot 25: Normaal gewicht
25 tot 30: Licht overgewicht
30 tot 40: Ernstig overgewicht, obesitas
Meer dan 40: Ziekelijk overgewicht

Zelf heb ik lang tot de “obesitas” groep behoord. Momenteel heb ik nog een licht overgewicht. Ik was wel eens benieuwd hoe de rest van ons landje het doet.

Zwaarlijvigheid is een ernstig probleem in België. Om zicht te krijgen op de gewichtsevolutie van de Belgen werden vijf studies vergeleken die de voorbije 20 jaar in ons land werden uitgevoerd. De resultaten hebben betrekking op de mannelijke tewerkgestelde populatie tussen 40 en 54 jaar oud. In alle studies kwam licht overgewicht voor bij ongeveer de helft van deze mannen. Tevens werd er tussen het einde van de jaren 70 en het midden van de jaren 90 een ernstige toename vastgesteld van het aantal obese mannen (BMI groter dan 30), namelijk van 8% naar 15%. Uit de meest recente Belstress-studie (1994-1997) blijkt dat actieve vrouwen tussen 35 en 59 jaar relatief beter scoren: 28 % kampt met overgewicht, bij 13 % is er sprake van obesitas.

Zes jaar geleden werd in Hilversum de Obesitas Kliniek geopend. Dit omdat dikke mensen in Nederland nauwelijks ergens terecht kunnen voor een deskundige begeleiding in de omgang met hun eetprobleem. Het is van groot belang dat de overheid obesitas herkent als een chronische ziekte. Alleen dan krijgen mensen een behandeling in de kliniek vergoed. Nu ziet men in de kliniek dus alleen mensen die geld hebben voor een behandeling. Obesitas is een maatschappelijk probleem aan het worden. Denk maar eens aan de problemen die iemand met overgewicht kan krijgen.

- Een hoger risico op het ontwikkelen van suikerziekte, hoge bloeddruk, gewichtsklachten en een hoog cholesterolgehalte

- Geestelijke problemen zoals minderwaardigheidsgevoelens, isolement, …

Zo, volgende keer misschien iets meer over de oorzaken van obesitas!

Momenteel ben ik een boek van Ria Bremer aan het lezen.

EETSTOORNISSEN.
De meest gestelde vragen over eetstoornissen helder en overzichtelijk beantwoord.
Ria Bremer (Vinger aan de Pols).
ISBN : 9051218524.

Een vorm van anorexia, waar ik niet van bewust was dat die bestond, heet “Childhood Anorexia” of “Eetaversie”. Dan heeft men het over een eetprobleem bij jonge kinderen tussen de nul en zes jaar. Het kind wijst voedsel af.

Vaak is de oorzaak hiervan langdurige beademing en sondevoeding bij de geboorte. Ook ademhalingsproblemen bij te vroeg geborenen kunnen een eetprobleem veroorzaken. Wanneer het kind al zijn energie nodig hee

ft om zuurstof binnen te krijgen raakt eten ondergeschikt. Een andere oorzaak van dit eetprobleem kan een operatie in het mond-of keelgebied zijn. Dit kan het gebied rond de mond heel gevoelig maken en soms is er pijn. Pijn kan leiden tot angst en dan ontstaat er bijvoorbeeld slikangst.

Psychische problemen kunnen echter ook een aversie tegen eten veroorzaken. Als er in het prille begin iets misgaat in het contact met een kind voelt een baby dat. In sommige gevallen wordt het eetprobleem veroorzaakt door een combinatie van zowel een medisch als psychisch probleem.

De therapie voor dit probleem is niet eenvoudig. Voorop staat dat men goed onderzoekt waar het probleem vandaan komt.

- Karakter/gedrag/temperament van het kind
- Hoe de ouders met het kind en het probleem omgaan
- De medische voorgeschiedenis van het kind

Deskundige hulp van zowel een kinderarts als een kinderpsychiater is belangrijk. Het probleem bestaat en het is een eetprobleem, maar ik ga me er niet op richten voor mijn thesis. Toch is het belangrijk om er wat kennis van te hebben. Ouders met een kind met Childhood Anorexia kunnen terecht in het Groningse ziekenhuis waar er een speciaal eetteam klaarstaat voor de behandeling van uw kind.

Enkele dagen geleden ben ik ijverig bibliotheken afgelopen om boeken over eetstoornissen en diëten te zoeken en de behandeling hiervan. Één van de boeken dat mijn aandacht trok heette “Mag pure chocolade wel?”

Mag pure chocolade wel?
Chris Kerfs
ISBN: 9044116878
MAKLU uitgevers ▪ 2005

Ondertussen heb ik het uitgelezen (het was maar een dun boekje) en ik vind het vooral interessant voor mijn eindproject. Het boek geeft antwoorden op vragen over vermageren. Het is gericht op de “gewone mens”, maar kan ook interessant zijn voor iemand die van een eetstoornis zoals Boulemia of Binge-Eating wil “overschakelen” (na behandeling zelf een weg uitstippelen) naar een normaal eet-en dieetpatroon.

Wat ik vooral amusant vond waren antwoorden die in contradictie stonden met wat kennissen en vrienden me vaak vertelden. Ideeën die iedereen heeft, maar die totale misvattingen zijn. Zo heeft er iemand me bijvoorbeeld vorige week nog gezegd dat ik geen cola light mag drinken, terwijl er in het boek duidelijk staat, dat kunstmatige zoetstoffen verwaarloosbaar weinig calorieën bevatten en lightfrisdranken dus bijna vrij gebruikt kunnen worden. Wat me ook chockeerde was dat: “1 blikje gewone cola evenveel calorieën bevat als 200 blikjes cola light”. Maar goed dat ik verhangen ben aan mijn cola light .

Men heeft me ook altijd verteld dat de vetste vis nog magerder is dan het magerste vlees. Maar niets blijkt minder waar te zijn! Toch zijn de vetten die in vis zitten uitstekend voor het cholesterol gehalte in ons bloed. Daarom hoort vette vis wel bij een gezonde voeding. (Maar ik ben er geen liefhebber van, geef mij maar een goed stukje gegrilde kip!)

Mijn moeder vertelde me altijd dat ananas zorgt voor een betere vetafdrijving dus dat ik tijdens het dieten veel ananas moest eten. Steevast lag er een verse ananas klaar op tafel. Maar wat blijkt, ananas is enkel waterafdrijvend. Je verliest dus water, je gewicht gaat tijdelijk naar beneden, maar wanneer je stopt met het eten van de ananassen is het gewicht er ook zo weer bij. Het heeft dus geen effect op je vetafname
Een vriendin van me vertelde altijd dat ze na acht uur niet meer eet, omdat ze dan direct bijkomt. Ondertussen weet ik ook weer hoe dat werkt! Dat het uur belangrijk zou zijn, is een fabeltje. Maar vele mensen eten ’s avonds extra en verkeerde dingen, meestal voor de televisie (chips, koekjes, snoepgoed, …) Alleen door die dingen weg te laten of te beperken zal je afvallen.

En dan de hamvraag van de dag, mag pure chocolade wel? Ik vond het wel grappig, want ik lust het helemaal niet graag, en mensen hameren er altijd op dat, als ik chocolade eet, het zwarte moet zijn. Maar pure chocolade bevat niet minder calorieën dan andere chocolade. Bij de meeste merken zit er zelfs een beetje meer in. Pure chocolade bevat iets minder suiker, maar meer vet. Het voordeel van pure chocolade is gewoon dat je er minder van eet, omdat de smaak sterker is.

Na dit boek te lezen, denk ik dat het boek “Zoveel Boterhammen …” van dezelfde schrijver ook interessant kan zijn voor mijn thesis. Het boek beschrijft wat calorieën met je lichaam doet en hoe je op een gezonde manier, door je dagelijkse situatie een beetje bij te sturen, kan afvallen.

Gisteren was er een interessante berichtgeving bij het Laatste Nieuws over promotie door BV’s voor de vzw AN-BV. Onze Bekende Vlamingen (denk aan Hanne Troonbeeckx, Joyce de Troch, Cynthia Reekmans, en nog vele anderen) werken mee aan een naaktkalender ten voordele van de vzw Anorexia Nervosa/Boulemia Nervosa. De sterren zullen slechts bedekt zijn met enkele balonnen, die symbool staan voor gezonde voeding.

Bezieler/initiatiefnemer Tony Boons laat de wereld ook weten dat “Alle vrouwen wél degelijk borsten en billen horen te hebben”. En dat de media mensen de foute spiegel voorhouden “maatje 34 of 36 is de norm niet”.

Goed zo Tony, maar wat met de BV’s die je op de affiche plaatst? Zijn zij een goed voorbeeld voor onze maatschappij? Of zijn ze zelf voorbeelden van onze op uiterlijk-gebrande maatschappij? Ik vind Joyce de Troch en Hanne Troonbeeckx anders ook geen vrouwen met veel volume. Komen ze zelfs al boven het maatje 36 uit?

De doorsnee vrouw meet 162,5 cm met een gemiddeld gewicht van 62, 4 kg (bron HLN). De gemiddelde Nederlandse vrouw, (ik vond geen cijfers over België, maar dat scheelt niet veel) heeft kledingmaat 42, terwijl in de laatste vijftig jaar de maat van het gemiddelde fotomodel is gedaald van 42 naar 34. “Ieder is goed zoals hij of zij is. Eet en leef gezond” is de boodschap, maar ondertussen worden we weeral geconfronteerd met uiterst slanke dames en uitgemergelde heren die ons beeld van hoe we moeten zijn promoten.